SinhHieu.comSinh Hiệu
Sinh hiệu theo tuổi và thai kỳ

Mang thai tim đập nhanh, hay hụt hơi: bình thường đến đâu, khi nào đi khám

Khi mang thai, mạch lúc nghỉ thường nhanh hơn trước khoảng 10–20 nhịp và nhiều người thấy hụt hơi dù phổi khoẻ. Vì sao, cách tự đo, và dấu hiệu phải đi cấp cứu.

Mang thai tim đập nhanh, hay hụt hơi: bình thường đến đâu, khi nào đi khám

Khi mang thai, mạch lúc nghỉ thường tăng thêm khoảng 10–20 nhịp mỗi phút so với trước, và cảm giác hụt hơi nhẹ gặp ở rất nhiều thai phụ dù nhịp thở gần như không đổi. Đáng lo là khó thở đột ngột, đau ngực, ngất, tim đập rất nhanh lúc nghỉ hay nhịp loạn kéo dài.

Cơ thể người mẹ thay đổi để nuôi thêm một cơ thể nữa, và các dấu hiệu sinh tồn là nơi thay đổi ấy lộ ra rõ nhất. Nhiều thai phụ lần đầu thấy tim mình đập thình thịch khi đang nằm xem ti vi, hay leo một tầng cầu thang đã phải đứng thở, và lo mình có bệnh tim phổi. Phần lớn là sinh lý. Biết vì sao nó xảy ra và giới hạn của nó ở đâu giúp thai phụ không lo oan, cũng không bỏ sót dấu hiệu thật.

Vì sao tim đập nhanh hơn khi có thai

Từ những tuần đầu, thể tích máu của người mẹ tăng dần, đến cuối thai kỳ tăng thêm gần một nửa so với trước. Máu nhiều hơn để nuôi tử cung, bánh rau và thai, để dự phòng cho lần mất máu lúc sinh. Tim phải bơm lượng máu lớn hơn mỗi phút, và nó làm việc đó bằng cả hai cách: mỗi nhát bơm nhiều hơn và đập nhiều nhát hơn.

Kết quả là mạch lúc nghỉ thường tăng thêm khoảng 10–20 nhịp mỗi phút so với trước khi mang thai, tăng dần và rõ nhất ở ba tháng cuối. Một người vốn có mạch 70 có thể thấy 85–90 lúc ngồi nghỉ mà vẫn hoàn toàn khoẻ.

Nhiều thai phụ còn cảm thấy hồi hộp, đánh trống ngực, nhất là khi nằm nghiêng, sau bữa ăn hay lúc lo lắng. Những nhát đập lẻ, cảm giác như tim hẫng một nhịp rồi đập mạnh lại, cũng hay gặp và thường lành tính. Điều cần để ý là cơn kéo dài, đột ngột rất nhanh, hoặc kèm choáng, ngất, đau ngực.

Hụt hơi khi phổi vẫn khoẻ

Nội tiết thai kỳ, đặc biệt là progesterone, làm trung khu hô hấp nhạy hơn: người mẹ hít mỗi hơi sâu hơn, đưa nhiều khí ra vào phổi hơn, trong khi số lần thở mỗi phút gần như không đổi, vẫn quanh khoảng 12–20. Cơ thể chủ động thải bớt khí cacbonic để thai dễ trao đổi khí qua bánh rau. Cái giá là cảm giác muốn hít sâu, hơi thiếu hơi, gặp ở rất nhiều thai phụ ngay cả ở ba tháng đầu, khi bụng còn chưa to.

Đến ba tháng cuối, tử cung to đẩy cơ hoành lên, phổi có ít chỗ hơn, leo cầu thang, cúi người, nằm ngửa đều có thể làm hụt hơi rõ hơn. Khi thai xuống thấp trong những tuần cuối, nhiều người thấy dễ thở hơn.

Đặc điểm của hụt hơi sinh lý: xuất hiện từ từ, không nặng dần nhanh, đỡ khi nghỉ hoặc đổi tư thế, không kèm đau ngực, ho ra máu, tím môi, và nhịp thở lúc ngồi nghỉ vẫn trong khoảng bình thường.

Thay đổi sinh lý khác với dấu hiệu đáng lo

Bảng giúp phân biệt nhanh. Các khoảng số là tham khảo phổ biến; mốc của bác sĩ khám thai đứng trên bảng này.

Thông sốThay đổi thường gặp khi mang thaiDấu hiệu cần đi khám hoặc gọi 115
Mạch lúc nghỉTăng khoảng 10–20 nhịp so với trướcThường xuyên trên khoảng 110 lúc ngồi nghỉ, nhịp loạn kéo dài, kèm choáng, ngất
Nhịp thở lúc nghỉGần như không đổi, khoảng 12–20Trên khoảng 20–24 khi ngồi nghỉ, phải ngồi dậy mới thở được
Cảm giác thởMuốn hít sâu, hụt hơi nhẹ khi gắng sứcKhó thở đột ngột, kèm đau ngực, ho ra máu, tím môi
SpO2Thường vẫn từ 95% trở lênThấp hơn mức này ở lần đo đúng cách, kèm khó thở
Thân nhiệtCó thể hơi ấm hơn bình thường ở ba tháng đầuTừ khoảng 38°C trở lên

Hai cột không loại trừ nhau hoàn toàn: một thai phụ hụt hơi nhẹ quen thuộc mà hôm nay tự dưng nặng hơn hẳn, nằm không được, thì vẫn phải đi khám dù từng thấy hụt hơi từ trước.

Tự bắt mạch và đếm nhịp thở khi mang thai

Khi bác sĩ dặn theo dõi, hoặc khi thấy hồi hộp, khó thở, thai phụ hoặc người nhà có thể tự đo theo các bước sau.

  1. Ngồi tựa lưng nghỉ năm phút, không vừa leo cầu thang, không vừa ăn no.
  2. Đặt đầu ngón trỏ và ngón giữa vào mặt trong cổ tay, phía ngón cái, ấn nhẹ tới khi thấy mạch.
  3. Đếm đủ 60 giây. Nếu thấy nhịp không đều, đếm thêm một phút nữa và ghi rõ “không đều”.
  4. Để người nhà đếm nhịp thở trong lúc thai phụ không để ý, nhìn ngực hoặc vai nhô lên hạ xuống, đủ 60 giây.
  5. Nếu có máy đo huyết áp, máy cũng hiện nhịp tim; ghi cả hai số để so.
  6. Ghi vào sổ khám thai: giờ, mạch, nhịp thở, đang làm gì trước đó, cảm giác lúc đó.

Khi tim đập nhanh bất thường, ghi được con số ngay trong cơn có giá trị hơn nhiều so với kể lại sau. Câu mẫu khi gặp bác sĩ: “Tối qua đang nằm thì tim đập nhanh, đếm được khoảng 130 trong một phút, kéo dài chừng mười phút rồi tự hết, không đau ngực, không ngất”.

Thân nhiệt và SpO2 khi mang thai

Trong ba tháng đầu, nhiều thai phụ thấy người hâm hấp, nhiệt kế có khi chỉ cao hơn thường ngày vài phần mười độ. Đó là tác dụng của progesterone lên trung khu điều nhiệt. Mức này không phải sốt. Từ khoảng 38°C trở lên thì là sốt và nên báo bác sĩ, vì sốt cao kéo dài trong thai kỳ cần được tìm nguyên nhân.

SpO2 ở thai phụ khoẻ thường giống người không mang thai, từ 95% trở lên. Máy kẹp ngón tay vẫn dùng được, nhưng phù tay, tay lạnh, sơn móng làm số kém chính xác. Thai phụ khó thở rõ mà máy vẫn hiện số đẹp thì vẫn phải đi khám; số trên máy không thay được cảm giác thở và các dấu hiệu khác.

Khi nào gọi 115, khi nào đi khám ngay

Thai kỳ làm tăng nguy cơ cục máu đông trong tĩnh mạch, đôi khi trôi lên phổi. Đây là lý do những dấu hiệu dưới đây không được chờ.

  • Gọi 115: khó thở đột ngột, nhất là kèm đau ngực khi hít vào, ho ra máu, tím môi; ngất; tim đập rất nhanh kèm choáng, vã mồ hôi; co giật.
  • Đến cơ sở sản khoa ngay: khó thở tăng dần không đỡ khi nghỉ; phải kê nhiều gối mới nằm được; mạch lúc nghỉ thường xuyên rất nhanh; hồi hộp kèm đau đầu, nhìn mờ, huyết áp cao; một bên bắp chân sưng đau.
  • Báo bác sĩ ở lần khám tới hoặc gọi hỏi: hồi hộp thoáng qua lặp lại nhiều lần, hụt hơi nhiều hơn so với tuần trước, mệt nhiều bất thường.

Thai phụ có bệnh tim, bệnh phổi, tăng huyết áp hay thiếu máu từ trước cần được bác sĩ dặn mốc riêng. Về huyết áp trong thai kỳ, xem thêm bài huyết áp khi mang thai: đo tại nhà và lúc nào báo bác sĩ.

Những việc không cần và không nên làm

Không cần mua đồng hồ đeo tay hay máy theo dõi chỉ để canh nhịp tim suốt ngày. Thai phụ khoẻ nhìn con số nhảy lên 100 khi đang đi chợ dễ lo thêm. Đo khi có triệu chứng hoặc khi bác sĩ dặn là đủ.

Không tự dùng thuốc chống hồi hộp, thuốc an thần, thuốc trợ tim nào. Không tự ngừng thuốc đang được kê vì đọc thấy tim đập nhanh là tác dụng phụ; hỏi bác sĩ trước.

Không gắng sức đến mức không nói được thành câu. Trong lúc vận động, nói chuyện được mà hơi thở hơi dồn là mức vừa phải; phải ngừng giữa câu để thở là quá sức.

Câu hỏi thường gặp

Bà bầu nhịp tim 95 lúc nghỉ có sao không?

Khi mang thai, mạch lúc nghỉ thường tăng thêm khoảng 10–20 nhịp so với trước, nên 95 có thể vẫn là thường gặp nếu không kèm choáng, đau ngực, khó thở. Nếu mạch liên tục cao hơn nhiều hoặc có triệu chứng, hãy báo bác sĩ.

Mang thai ba tháng đầu hay hụt hơi có bình thường không?

Thường là bình thường. Nội tiết thai kỳ làm người mẹ hít sâu hơn và có cảm giác thiếu hơi dù bụng chưa to. Khó thở đột ngột, kèm đau ngực, ho ra máu hay tím môi thì phải gọi cấp cứu.

Thai phụ đánh trống ngực khi nằm có nguy hiểm không?

Hồi hộp thoáng qua khi nằm, sau ăn hay lúc lo lắng hay gặp và thường lành tính. Cơn kéo dài, tim đập rất nhanh đột ngột, hoặc kèm choáng, ngất, đau ngực cần đi khám ngay.

Khi mang thai SpO2 bao nhiêu là bình thường?

Thai phụ khoẻ thường có SpO2 từ 95% trở lên, giống người không mang thai. Tay lạnh, phù tay, sơn móng làm số kém chính xác; khó thở rõ thì đi khám dù số trên máy vẫn đẹp.

Mang thai thấy người hâm hấp nóng có phải sốt không?

Ở ba tháng đầu, thân nhiệt có thể cao hơn thường ngày vài phần mười độ do nội tiết, không phải sốt. Đo bằng nhiệt kế; từ khoảng 38°C trở lên là sốt và nên báo bác sĩ.

Khó thở khi mang thai lúc nào phải đi cấp cứu?

Khi khó thở xuất hiện đột ngột, kèm đau ngực, ho ra máu, tím môi, ngất hay tim đập rất nhanh, hãy gọi 115. Khó thở tăng dần, phải ngồi dậy mới thở được cũng cần đi khám ngay.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0918.832.283